Đồ trong phòng hỏng: ai sửa, ai trả tiền
Đồ trong phòng trọ hỏng là chuyện chắc chắn xảy ra, chỉ không biết khi nào. Điều làm người thuê mệt không phải cái máy lạnh, mà là cuộc nói chuyện với chủ nhà sau đó. Cuộc nói chuyện đó dễ hơn nhiều nếu bạn phân biệt được hai thứ.
Hao mòn tự nhiên và hư do người dùng
Đây là ranh giới đầu tiên, và hầu hết hợp đồng, dù viết rõ hay không, đều dựa trên nó:
- Hao mòn tự nhiên là thứ hỏng vì đã dùng lâu, dù dùng cẩn thận: bóng đèn hết tuổi, vòi nước rỉ do ron cũ, máy lạnh yếu do bụi, sơn tường bạc màu.
- Hư do người dùng là thứ hỏng vì cách dùng: kính vỡ do va đập, tường thủng do khoan, bồn cầu nghẹt do đổ rác, máy lạnh cháy do tự ý câu thêm thiết bị.
Cùng một món đồ có thể rơi vào cả hai. Máy giặt hỏng vì cũ khác máy giặt hỏng vì giặt giày. Khi báo chủ nhà, nói rõ nó hỏng thế nào, không phải chỉ "hỏng rồi".
Cái nhỏ tự thay, cái lớn báo chủ: ranh giới thường ở đâu
Không có luật chung, nhưng thực tế ở nhà trọ thường chia thế này:
| Thường người thuê tự lo | Thường báo chủ nhà |
|---|---|
| Bóng đèn, pin điều khiển | Máy lạnh, máy nước nóng, tủ lạnh có sẵn |
| Vòi sen tắc cặn, ron vòi nước | Đường ống, thấm tường, nghẹt cống ngầm |
| Ổ khoá bạn tự lắp thêm | Ổ khoá cửa chính, cửa sổ, bản lề |
| Đồ bạn mang tới | Đồ có sẵn theo phòng |
Lưu ý chữ thường. Bảng này là kinh nghiệm phổ biến, không phải quy tắc. Ranh giới thật của phòng bạn nằm trong hợp đồng, và nếu hợp đồng ghi khác thì hợp đồng thắng.
Nguyên tắc dễ nhớ: thứ gì thuộc về căn nhà hoặc đi kèm phòng khi bàn giao thì báo chủ; thứ gì tiêu hao hoặc bạn mang tới thì tự lo.
Hợp đồng nói gì, và nếu không nói gì
Mở hợp đồng ra, tìm điều khoản về sửa chữa. Thường có một trong ba kiểu:
- Ghi rõ bên nào chịu loại hỏng nào. Tốt nhất, cứ theo đó.
- Ghi chung chung kiểu "bên thuê giữ gìn tài sản, hư hỏng do bên thuê thì bên thuê chịu", tức là quay lại ranh giới hao mòn và hư do dùng ở trên.
- Không ghi gì. Lúc này ai sửa, ai trả là tuỳ thoả thuận giữa bạn và chủ nhà, và bạn nên thoả thuận trước khi gọi thợ chứ không phải sau.
Nếu bạn còn đang xem phòng chưa ký, đây là câu đáng hỏi: "Máy lạnh, máy nước nóng có sẵn mà hỏng thì mình xử lý thế nào ạ?" Xin ghi câu trả lời vào hợp đồng.
Cách báo: ảnh, mô tả, hẹn giờ thợ
Báo qua Zalo để có mốc thời gian. Một tin nhắn đủ ý gồm:
- Ảnh hoặc video cái đang hỏng, nếu có tiếng kêu thì quay video.
- Mô tả ngắn: hỏng từ khi nào, biểu hiện gì, bạn đã thử gì.
- Câu hỏi cụ thể: "Anh chị cho thợ tới được ngày nào, hay em tự gọi thợ rồi báo lại?"
Câu hỏi cuối quan trọng. Nó buộc hai bên chốt luôn ai gọi thợ và ngầm chốt ai trả, vì người gọi thợ thường là người trả trước. Đừng tự gọi thợ sửa đồ của chủ nhà khi chưa hỏi, trừ khi đó là chuyện khẩn như rò điện, rò nước.
Giữ hoá đơn nếu bạn ứng tiền sửa
Có lúc chủ nhà bảo "em cứ sửa rồi trừ vào tiền phòng". Được, nhưng làm đủ ba bước:
- Nhắn lại xác nhận trước khi sửa: "Em sửa máy nước nóng theo ý anh chị, chi phí trừ vào tiền phòng tháng sau nhé." Chờ họ đồng ý bằng chữ.
- Xin hoá đơn hoặc giấy ghi tay từ thợ, có ngày, có nội dung sửa, có số tiền. Chụp lại gửi chủ nhà ngay.
- Tháng sau, khi chuyển tiền phòng, ghi rõ trong nội dung chuyển khoản là đã trừ khoản sửa.
Không có ba bước này, khoản bạn ứng rất dễ thành khoản bạn tặng.
Lần tới đi xem phòng, đọc danh sách đồ có sẵn trên trang phòng và hỏi luôn câu "hỏng thì sao" cho từng món lớn. Mở danh sách phòng đang trống, hoặc để lại nhu cầu ở trang nhờ tư vấn để nhân viên dẫn đi xem.